Maria João Pires, piano
Grote Zaal, Concertgebouw Amsterdam

Gerelateerd nieuws:

 Het is altijd weer een feest van muzikale verfijning, van stilte en poëzie wanneer Maria Joäo Pires haar vleugel tot klinken brengt. De immens populaire en beroemde Portugese ‘pianodichteres’ is wat men noemt een muzikaal medium. Zoals de frêle Portugese zelf wellicht nog het mooist verklaart: “Muziek is niet zomaar een menselijke schepping. Er is meer aan de hand. Een componist heeft krachten in zich die we niet kunnen verklaren. Maar hij heeft ze ook ergens vandaan, ergens uit de hele wereld, uit het universum. Ik ben als kunstenaar simpelweg een kanaal om de muziek door te geven”. Pires heeft helemaal niets met ijdelheid, geld en roem. Het gaat haar om de spirituele boodschap. In zovele van haar uitvoeringen bereikt ze momenten van spirituele zeggingskracht, die menigeen nog lang met zich meedraagt. Dat is de grote kracht van Pires. In haar muziek maakt Pires in alle bescheidenheid duidelijk dat ze precies weet te zeggen wat ze wil zeggen, in een muzikale taal waarvan niet alleen de zinnen, maar ook de woorden en zelfs de lettergrepen oorstrelend spreken tot het hart en de verbeelding.

Pires wordt geboren in 1944 te Lissabon. Een aantal jaren geleden heeft ze Portugal verlaten en tegenwoordig woont ze een groot deel van het jaar nabij Salvador aan de Braziliaanse kust. Met haar twee geadopteerde puberzonen. Daar is ze gelukkig. Pires treedt de laatste jaren niet of nauwelijks meer solo op. Het podium, waar ze al sinds haar vijfde levensjaar komt, is niet haar favoriete omgeving. Zeker niet als ze alleen op het podium zit. En aan het leven van een reizende sterpianiste heeft ze een grote hekel. “Ik zie het een beetje als een verplichting, als iets dat nu eenmaal bij mijn leven hoort. Ik doe het, net als andere mensen die niet altijd evenveel zin hebben om naar hun werk te gaan…Muziek maken is een noodzaak, een noodzaak om vrij te kunnen zijn”. Pires is een groepsmens, ze is graag met anderen, met vrienden of familie samen. Haar grote schare fans heeft dan ook de afgelopen jaren een verandering zien ontstaan in haar – altijd uitverkochte en bejubelde – recitals. Ze komt vaker met een bevriend musicus die haar op het podium vergezelt, ze heeft zelfs een keer in de pauze het publiek op het podium gevraagd. Gewoon om daar met elkaar te zijn.

En ze speelt niettemin toch nog wel eens solo, want als ze eenmaal op het podium zit, dan komt ze in een andere wereld. En dan neemt zij je bij de hand en leidt je, teder doch met grote mentale kracht, door de natuurlijke, niet in woorden uit te drukken rijkdom van de muziek. Vol verwachting wachten wij haar programma af.