Arcadi Volodos, piano
Concertgebouw Amsterdam, Grote Zaal

Gerelateerd nieuws:

Het recital waarmee Arcadi Volodos in juni 2010 het 23e seizoen besloot was wellicht het meest introverte doch niettemin een van zijn indrukwekkendste recitals in de serie. De Volkskrant kwam met 5 sterren haast tekort om deze hogere pianistische aquarelleerkunst op waarde te schatten. De recensent schreef: “Zijn pianistiek suggereert zijde op fluweel (…) Alle muziek lijkt onder Volodos’ handen ontdaan van maatstrepen en elk idee van hamertjes die tegen snaren slaan wordt uitgewist (…) Het verfijnde hoofd-hand-hartzenuwsysteem dat Volodos in staat stelt tot muzikaal-motorisch stuntwerk, is bij Volodos ook de bron van een ongekend subtiele omgang met de pianoklank”. Het Parool omschreef het als volgt: “Volodos heeft de gave om met 19e-eeuwse chic de romantische pianistiek te laten herleven. Hij kan de klank een kameleontische hoeveelheid kleuren laten aannemen, weet elke stem in perspectief te plaatsen en fraseert met een vrijheid die geen moment het ritme eruit haalt”.

Volodos is onder de levende pianisten één van de echt grote virtuozen, in de traditie van de 19e-eeuwse pianoschool. Volodos, zelf groot liefhebber en begenadigd vertolker van de muziek van pianovirtuoos par excellence Franz Liszt, zegt over het fenomeen virtuositeit: “Het is waarschijnlijk niet wat veel mensen denken: iemand die heel veel noten in een kort tijdsbestek technisch perfect kan spelen. Daarvan zijn er oneindig veel pianisten. Als dat virtuositeit is, dan hebben we die pianisten niet meer nodig, want we hebben immers computers. Bij Liszt bijvoorbeeld gaat het minder om de technische brille en geraffineerde details, maar veel meer om de inhoud en grote vorm van zijn composities. Daarin ligt voor mij het geheim van de virtuositeit: in de kunst om vanuit de vorm een muzikale wereld te scheppen. Een foute noot is alleen maar het bewijs dat er een mens aan het werk is. Een virtuoos is een tovenaar, een magiër. Techniek is zeker belangrijk, maar het gaat meer om de illusie, de opbouw van een fantasierijke wereld, het spel met schijn en werkelijkheid”.

De op 24 februari 1972 in het huidige Sint Petersburg geboren Arcadi Volodos staat bekend om zijn onaardse technische en pianistische mogelijkheden. In NRC Handelsblad was te lezen: “Poëzie, kleur en nuance, dat zijn de ingrediënten waarmee het waanzinnige fenomeen Volodos zijn verbluffende spel kruidt en parfumeert. Minstens zo karakteristiek voor zijn fenomenale spel is de vrijheid waarmee hij de muziek benadert. Hij interpreteert bijna improviserenderwijs, door de inspiratie van het moment”.

En dat ‘improviseren’ is niet denkbeeldig, want Volodos – tevens een geweldig jazzpianist – is dol op improvisatie. Hij zegt: “Het is jammer dat (klassieke) musici vaak de kunst van het improviseren zijn verleerd. Improviseren is de kern van musiceren. Als je echt begrijpt wat je speelt, moet je ook in staat zijn om in die stijl te improviseren. Anders speel je alleen maar na. Dan ben je niet meer dan een papegaai”.

Volodos werd veel vergeleken met Horowitz, een mooi compliment, maar Volodos is bovenal zichzelf, een unieke pianist van wellicht zelfs legendarische proporties, met een unieke klank.